Chương 10

Vụ kiện ly hôn vẫn chưa chính thức mở phiên tòa. Nhưng vụ vi phạm bản quyền tác giả với Khương Niệm lại tiến hành nhanh hơn tôi dự tính.

Bởi vì Khương Niệm xảy ra chuyện rồi.

Không phải một chuyện, mà là một chuỗi sự kiện liên hoàn.

Đầu tiên là đạo nhái. Các bức tranh trong “Nhật ký quan sát” của tôi bị cô ta scan rồi đem dùng trong một dự án thương mại, lúc nghiệm thu, khách hàng phát hiện phong cách trùng khớp cao độ với các tác phẩm mà “YIN” từng công bố. Bên thứ ba đã thực hiện giám định tư pháp — tỷ lệ trùng khớp đặc điểm nét bút lên tới 97%. Đây không phải là tham khảo, mà là ăn cắp trắng trợn.

Trong giới thiết kế tin đồn lan rất nhanh. Tài khoản mạng xã hội của Khương Niệm trong vòng tròn vẽ minh họa bị bới móc sạch sành sanh, trong 3 dự án làm thêm mà cô ta nhận thì có tới 2 dự án sử dụng tài liệu không rõ nguồn gốc.

Tiếp đó là chuyện nội bộ công ty.

Chị Châu nói trong tin nhắn: Khương Niệm trước khi đi không chỉ cuỗm mất khoản tiền thanh toán cuối kỳ — khoảng hơn 10 vạn tệ — mà còn mang thông tin liên lạc và bản báo giá của hai khách hàng lớn nhất của Cố Từ, đóng gói bán luôn cho công ty đối thủ.

Bên đối thủ lập tức dùng bản báo giá đó ép giá hớt tay trên, Cố Từ mất toi đơn hàng quan trọng nhất nửa cuối năm.

Anh ta báo cảnh sát.

Nhưng Khương Niệm đi trước anh ta một bước.

Trên tòa, Khương Niệm mặc một chiếc áo khoác len mỏng màu xám nhạt, để mặt mộc, trông y như một thực tập sinh bị ức hiếp.

Luật sư của cô ta đọc thay một đoạn trần tình, đại ý là: Khương Niệm mới ra trường chưa có kinh nghiệm xã hội, không hiểu rõ khái niệm về bản quyền. Tất cả hành vi sử dụng tranh gốc của Ân Dao đều do sự chỉ đạo và cho phép của Cố Từ, bản thân cô không có ý định chủ quan xâm phạm bản quyền.

Sau đó Khương Niệm tự mình lên tiếng.

“Là Cố tổng bảo tôi dùng,” giọng cô ta hơi run rẩy, nhưng ánh mắt rất kiên định, “Anh ta nói mấy bức tranh đó dù sao để ở nhà cũng chẳng ai xem, chi bằng lấy ra kiếm tiền. Tôi không biết bản quyền của những bức tranh đó thuộc về ai, tôi cứ tưởng đã là đồ trong nhà Cố tổng thì Cố tổng được quyền quyết định.”

Ở hàng ghế dự thính có tiếng xì xào bàn tán.

Cô ta hướng về phía thẩm phán, môi mấp máy, như thể đang do dự.

Rồi cô ta bật cười.

Không phải nụ cười chua xót của nạn nhân, mà là sự thanh thản sau khi rũ bỏ được gánh nặng nào đó.

“Nói thẳng ra, anh ta chỉ là gã trai phượng hoàng dựa hơi vợ để phất lên. Tiền vốn khởi nghiệp là tiền tiết kiệm của Ân Dao, thiết kế thương hiệu ban đầu của công ty là do Ân Dao vẽ, lứa khách hàng đầu tiên cũng là do các mối quan hệ bên nhà Ân Dao giúp kéo về. Cô ấy đi rồi, anh ta chẳng là cái thá gì cả.”

“Nguyên văn lời anh ta nói với tôi là: ‘Cái tính con Ân Dao quá vô lý và hay đòi hỏi, rời khỏi cô ta tôi vẫn sống tốt.’ Lúc anh ta bảo tôi lấy những bức tranh đó còn nói thêm một câu — ‘Dù sao sau này cô ta cũng chẳng thể vẽ được nữa’.”

Tôi không có mặt tại hiện trường. Đây là những tin nhắn thoại chị Châu gửi từng dòng cho tôi.

Khi nghe đến câu cuối cùng, tay trái tôi nắm chặt điện thoại, móng tay cắm sâu vào lòng bàn tay.

Chị Châu ở đầu dây bên kia im lặng một lúc lâu.

“Em dâu, xin lỗi em, lẽ ra nên nói với em sớm hơn.”

Người có lỗi không phải là chị ấy.

Phiên tòa kết thúc, Khương Niệm bị phán quyết có tội đạo nhái, số tiền bồi thường không cao, nhưng sự phong sát từ trong giới còn chí mạng hơn cả tiền phạt. Tên cô ta bị liệt vào danh sách đen của rất nhiều đối tác.

Nhưng những gì cô ta làm trước khi đi — cuỗm tiền, bán thông tin khách hàng — mới thực sự là nhát dao đâm trúng tử huyệt của Cố Từ.

Sau khi bị đối thủ cướp mất đơn hàng, dòng tiền của công ty Cố Từ đứt đoạn.

Đối tác rút vốn. Ngân hàng siết nợ.

Trong vòng 3 tháng, anh ta phải nộp đơn xin phá sản.

Tin nhắn cuối cùng chị Châu gửi là một bức ảnh: Cố Từ đã dọn ra khỏi tòa nhà văn phòng, thuê một căn phòng đơn kiểu cũ trong khu ổ chuột. Trên bệ cửa sổ đặt một đĩa tôm bóc vỏ.

Đèn không bật. Đĩa tôm không biết đã để bao lâu, trời tháng Tư đã bắt đầu nóng nực.

Hình ảnh mờ nhòe. Nhưng vẫn có thể thấy anh ta ngồi trước chiếc bàn gập, hai tay ôm lấy mặt.

Tôi nhìn rất lâu.

Rồi xóa bức ảnh đi.

Không phải là không đau. Mà là cách đau đã thay đổi.

Trước kia giống như bị dao khoét thịt, còn bây giờ giống như vết thương cũ nhức mỏi vào những ngày mưa. Âm ỉ, râm ran, nhắc nhở bạn rằng chỗ đó từng bị xé rách.

Nhưng sẽ không bao giờ chảy máu nữa.

**9.**

“Cô YIN, xin ký vào đây.”

Ánh sáng ở Paris không giống với trên tỉnh. Không phải sáng hơn, mà là rải rác hơn, như thể ánh mặt trời bị nghiền nát rồi rải đều lên từng bức tường.

Hợp đồng thuê studio là do Thẩm Xác xem nhà giúp tôi. Nằm trong một con hẻm yên tĩnh ở tả ngạn sông Seine, tầng hai, cửa sổ nhìn ra con kênh rất lớn.

Tôi dùng tay trái ký bản hợp đồng dài hạn 3 năm với một phòng tranh hàng đầu. Chữ ký là “YIN”, viết dọc, nét cuối cùng kéo thật dài.

Người đại diện Marc thu lại bản hợp đồng, dùng giọng tiếng Trung lơ lớ nói một câu “Chúc mừng”.

Thẩm Xác tựa vào khung cửa sổ, hai tay đút trong túi áo măng tô. Ánh nắng kéo dài chiếc bóng của anh ấy, in lên phần mép dưới khung tranh tôi vừa hoàn thành.

“Đói chưa?”

“Đói rồi.”

“Gần đây có hoành thánh khá ngon, em ăn không?”

“Ăn.”

Lúc bước ra ngoài, anh ấy luôn đi ở phía ngoài lề đường, đó là một thói quen tĩnh lặng, chẳng cần phải thương lượng.

Đang ăn, anh ấy đột nhiên bỏ đũa xuống liếc nhìn điện thoại.

“Em có một bưu kiện gửi từ trong nước sang, bác bảo vệ của studio đã nhận thay. Không ghi tên người gửi.”

“Lớn cỡ nào?”

“Không lớn, cỡ cái phong bì.”

Về studio mở ra xem.

Phong bì giấy xi măng, bên trong có hai thứ.

Một tập tài liệu — Giấy tự nguyện khước từ tài sản đã có chữ ký của Cố Từ. Toàn bộ tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân, anh ta ra đi tay trắng.

Chữ ký nguệch ngoạc đến mức gần như không thể nhận ra. Nhưng có lăn tay.

Món đồ thứ hai được gấp gọn kẹp giữa các trang tài liệu.

Một tờ giấy ghi chú.

Chính là tờ giấy từng dán trên cánh cửa tủ lạnh suốt 4 năm.

Góc giấy đã quăn, góc dưới bên phải có một vết giày màu xám.

Anh ta vẫn giữ.

Là bới ra từ thùng rác, hay nhặt lại từ nền gạch ngoài hành lang, tôi không biết.

Tôi nhìn chằm chằm vào tờ giấy ghi chú đó khoảng 10 giây.

Nét chữ trên đó là của anh ta, do chính tay anh ta viết năm nào. Từng nét từng nét, ngay ngắn rõ ràng: *Ân Dao dị ứng: Tôm / Penicillin / Bụi phấn liễu.*

Năm đó, anh ta từng nhớ rõ.

Chỉ là sau này, vị trí đó đã bị những thứ khác che lấp đi rồi.

Thẩm Xác không sáp lại gần xem. Anh ấy đi rót cho tôi một cốc nước, đặt ở mép bàn làm việc, rồi trở về chỗ của mình tiếp tục sắp xếp thiết kế cho quyển vựng tập tranh.

Tĩnh lặng.

Tôi gộp tờ giấy ghi chú đó cùng vài tờ nháp phác thảo bỏ đi trên bàn, nhét vào máy hủy tài liệu.

*Rè—*

Tiếng giấy bị nghiền nát không lớn. Những vụn giấy từ lối ra bay lả tả, vụn trắng lẫn chút tàn tích của vết giày màu xám, tựa như những bông tuyết rơi vào thùng rác.

Nhẹ bẫng, không chút trọng lượng.

Giọng của Thẩm Xác từ bàn làm việc bên kia vọng tới: “Tối nay bên phòng tranh có buổi khai mạc nhỏ, em có đi không?”

“Mấy giờ?”

“7 giờ rưỡi. Nếu đi thì em thay đồ đi, anh tiện đường chở em qua.”

“Vâng.”

Tôi dùng chân đẩy thùng rác xuống gầm bàn, khung vải mới trên giá vẽ vẫn còn trống không. Vừa ký hợp đồng cho tác phẩm đầu tiên, Marc bảo không cần vội.

Nhưng tay tôi đã thấy ngứa ngáy rồi.